Chạy áp suất thấp là một kỹ thuật đạp xe mà bạn chủ động giảm áp suất không khí trong lốp xe xuống dưới mức khuyến nghị cho đường nhựa. Đơn vị đo áp suất lốp là PSI (Pounds per Square Inch). Thay vì bơm căng lốp để giảm lực cản lăn trên đường bằng, bạn để lốp mềm hơn. Việc này làm tăng diện tích tiếp xúc của lốp với mặt đường.

Kỹ thuật này đặc biệt hữu ích cho hoạt động đạp xe khám phá (adventure biking) và xe đạp địa hình (mountain biking). Khi lốp mềm hơn, nó có thể biến dạng và ôm lấy các chướng ngại vật như đá, rễ cây và sỏi. Điều này tạo ra độ bám tốt hơn và hoạt động như một hệ thống giảm xóc tự nhiên, giúp hành trình của bạn êm ái và an toàn hơn.

Áp dụng kỹ thuật chạy áp suất thấp mang lại nhiều ưu điểm khi bạn khám phá các địa hình đa dạng của Việt Nam.

• Tăng độ bám: Trên những con dốc đất đỏ trơn trượt ở Tây Nguyên hay đường mòn ẩm ướt trong rừng Cúc Phương, lốp xe mềm hơn sẽ bám chắc hơn. Điều này giúp bạn tránh bị trượt bánh khi leo dốc hoặc vào cua.
• Giảm xóc tự nhiên: Khi đi qua những cung đường sỏi đá ở Hà Giang hoặc các đoạn đường đang thi công, lốp xe có áp suất thấp sẽ hấp thụ phần lớn các rung động nhỏ. Bạn sẽ đỡ mỏi hơn và giữ được sức cho những chặng đường dài.
• Kiểm soát tốt hơn: Diện tích tiếp xúc lớn hơn cho phép bạn điều khiển xe chính xác hơn trên các bề mặt không ổn định. Ví dụ, khi đổ đèo Tà Nung ở Đà Lạt với nhiều sỏi vụn, bạn sẽ cảm thấy tự tin hơn trong việc xử lý tay lái.
• Bảo vệ đường mòn: Lốp xe mềm ít gây tổn hại cho các đường mòn tự nhiên hơn so với lốp căng cứng. Đây là một yếu tố quan trọng trong du lịch bền vững, giúp giữ gìn vẻ đẹp hoang sơ của thiên nhiên.

Chạy áp suất thấp không phải lúc nào cũng là lựa chọn tối ưu. Bạn nên áp dụng kỹ thuật này trong các điều kiện cụ thể sau:

• Địa hình gồ ghề: Đây là trường hợp phổ biến nhất. Bất cứ khi nào bạn rời đường nhựa để vào đường đất, đường mòn có nhiều rễ cây, sỏi đá, bạn nên giảm áp suất lốp. Cung đường Tà Năng Phan Dũng là một ví dụ điển hình.
• Thời tiết ẩm ướt: Sau những cơn mưa, mặt đường trở nên trơn trượt. Giảm áp suất lốp sẽ tăng độ bám, giúp bạn an toàn hơn, đặc biệt trên các con đường đất sét ở vùng nông thôn.
• Đi trên cát hoặc bùn lầy: Nếu hành trình của bạn đi qua các bãi biển hoặc khu vực bùn lầy, lốp mềm sẽ giúp xe không bị lún sâu và bạn có thể di chuyển dễ dàng hơn.
• Khi mang tải nặng (Bikepacking): Nếu bạn chở nhiều hành lý cho chuyến đi dài ngày, giảm một chút áp suất lốp giúp xe ổn định và êm ái hơn.

Chạy áp suất thấp cũng có một số rủi ro nếu bạn không thực hiện đúng cách.

Dập lốp (Pinch Flats)

Đây là rủi ro lớn nhất khi dùng lốp có săm. Khi lốp quá mềm, va chạm mạnh với đá hoặc gờ sắc có thể làm săm bị kẹp giữa vành xe và vật cản, gây thủng. Để khắc phục, bạn nên chuyển sang sử dụng lốp không săm (tubeless). Hệ thống này loại bỏ săm xe và cho phép bạn chạy ở áp suất thấp hơn mà không lo bị dập lốp.

Mất tốc độ trên đường nhựa

Lốp mềm tạo ra lực cản lăn lớn hơn trên mặt đường bằng phẳng. Điều này làm bạn tốn nhiều sức hơn và đi chậm hơn. Giải pháp đơn giản là mang theo một chiếc bơm xe đạp cầm tay. Khi quay lại đường nhựa, bạn chỉ cần dừng lại và bơm lốp căng hơn.

Hỏng vành xe (Rim Damage)

Nếu áp suất quá thấp, những cú va chạm mạnh có thể làm hỏng vành xe. Bạn cần tìm ra mức áp suất "vừa đủ" thấp để tăng độ bám nhưng vẫn đủ để bảo vệ vành. Luôn kiểm tra áp suất bằng đồng hồ đo thay vì chỉ dùng tay bóp.

Không có một con số PSI hoàn hảo cho tất cả mọi người. Mức áp suất lý tưởng phụ thuộc vào nhiều yếu tố:

• Trọng lượng của bạn và hành lý: Người nặng hơn cần áp suất cao hơn.
• Chiều rộng của lốp xe: Lốp càng rộng, bạn càng có thể chạy áp suất thấp hơn.
• Loại địa hình: Địa hình càng xấu, áp suất càng cần giảm.
• Sử dụng lốp có săm hay không săm: Lốp không săm cho phép chạy áp suất thấp hơn an toàn.

Cách tốt nhất là bắt đầu với mức PSI thấp nhất mà nhà sản xuất khuyến nghị, sau đó giảm dần từng chút một (khoảng 2 PSI mỗi lần) và cảm nhận. Mang theo một đồng hồ đo áp suất để điều chỉnh chính xác trên đường đi.

Áp suất thấp có làm tôi đi chậm hơn không?

Có, trên đường bằng phẳng, nhưng giúp bạn đi nhanh và an toàn hơn trên địa hình xấu.

Tôi có cần lốp không săm (tubeless) để chạy áp suất thấp không?

Không bắt buộc, nhưng lốp không săm giảm nguy cơ dập lốp và cho phép chạy ở áp suất thấp hơn.

Áp suất lốp bao nhiêu là thấp?

Tùy thuộc vào loại xe và trọng lượng của bạn, thường dưới 30 PSI cho xe đạp địa hình.