Chọn vị trí dựng là kỹ năng tìm nơi an toàn, khô ráo, gần tài nguyên để làm lán trại hoặc dựng lều, giúp bảo vệ bạn và môi trường tự nhiên.

Trong kỹ năng sinh tồn và bushcraft, Chọn vị trí dựng (Site Selection) là nền tảng quyết định sự an toàn và thành công của bạn. Một vị trí tốt không chỉ cung cấp sự che chở trước thời tiết mà còn giúp bạn tiếp cận các tài nguyên thiết yếu như nước, củi lửa và vật liệu làm lán trại. Ngược lại, một lựa chọn sai lầm có thể khiến bạn đối mặt với nguy hiểm từ thiên tai, động vật hoang dã hoặc kiệt sức vì thiếu các yếu tố cần thiết. Kỹ năng này đòi hỏi sự quan sát tỉ mỉ và hiểu biết về môi trường xung quanh.

Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, bạn cần đánh giá một địa điểm dựa trên các yếu tố sau đây. Mỗi yếu tố đều đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự sống và sức khỏe của bạn trong môi trường hoang dã.

An toàn luôn là tiêu chí quan trọng nhất. Một vị trí trông có vẻ lý tưởng vẫn có thể ẩn chứa nhiều rủi ro. Bạn cần kiểm tra kỹ lưỡng các mối nguy tiềm ẩn trước khi quyết định hạ trại.

• Tránh các mối nguy từ trên cao: Không dựng trại ngay dưới các cành cây khô, mục (widowmakers) hoặc các vách đá có nguy cơ sạt lở. Gió lớn hoặc mưa có thể làm chúng rơi xuống bất cứ lúc nào.
• Tránh các vùng trũng và lòng suối cạn: Những khu vực này có nguy cơ bị ngập hoặc hứng chịu lũ quét đột ngột. Một cơn mưa lớn ở thượng nguồn có thể gây nguy hiểm ngay cả khi thời tiết tại chỗ của bạn đang khô ráo. Ví dụ, các lòng suối ở vùng núi Tây Bắc thường có lũ quét vào mùa mưa.
• Nhận diện dấu vết động vật: Quan sát xem có đường mòn của thú lớn hay tổ côn trùng gần đó không. Dựng trại trên đường di chuyển của chúng sẽ làm tăng nguy cơ đối đầu không mong muốn.

Sau khi đảm bảo an toàn, bạn cần xem xét sự sẵn có của các tài nguyên cần thiết cho sinh tồn. Việc này giúp bạn tiết kiệm năng lượng và thời gian.

• Nguồn nước: Chọn vị trí gần nguồn nước sạch như suối hoặc sông, nhưng phải cách bờ ít nhất 60 mét. Khoảng cách này giúp ngăn ngừa ô nhiễm nguồn nước và giảm nguy cơ gặp động vật đến uống nước.
• Củi lửa: Tìm nơi có nhiều củi khô, cành cây chết rơi rụng xung quanh. Điều này giúp bạn dễ dàng nhóm lửa để sưởi ấm, nấu ăn và đun nước uống.
• Vật liệu làm lán trại: Vị trí nên có sẵn các vật liệu tự nhiên như cành cây thẳng, lá cây lớn để bạn xây dựng một nơi trú ẩn đơn giản nếu không có lều.

Một nơi trú ẩn tốt sẽ bảo vệ bạn khỏi các yếu tố thời tiết khắc nghiệt, giúp bạn nghỉ ngơi và phục hồi sức lực.

• Mặt đất bằng phẳng, khô ráo: Chọn nền đất cao, thoát nước tốt để tránh bị ẩm ướt khi trời mưa. Mặt đất bằng phẳng giúp bạn ngủ ngon hơn.
• Hướng nắng và gió: Tìm nơi có thể đón nắng buổi sáng để làm khô sương và sưởi ấm. Đồng thời, tận dụng các vật cản tự nhiên như tảng đá, lùm cây để chắn gió. Ví dụ, khi đi rừng ở Vườn quốc gia Cát Bà, việc chọn một vị trí khuất gió biển là rất quan trọng.

Bushcraft không chỉ là kỹ năng sinh tồn mà còn là sự tôn trọng thiên nhiên. Việc chọn vị trí và sinh hoạt đúng cách thể hiện trách nhiệm của bạn với môi trường. Các kỹ năng này giúp bạn tồn tại mà không gây hại cho hệ sinh thái.

• Sử dụng các bãi trại có sẵn: Nếu có thể, hãy ưu tiên các địa điểm đã được người khác sử dụng để hạn chế tạo ra tác động mới.
• Chọn địa hình bền vững: Dựng trại trên nền đất trống, lá khô hoặc sỏi thay vì trên thảm thực vật non mềm. Việc này giúp bảo vệ các loài cây cỏ nhạy cảm.
• Giảm thiểu tác động: Không đào rãnh quanh lều. Không bẻ cành cây tươi. Chỉ sử dụng cành cây đã chết và khô để làm củi. Sau khi rời đi, hãy xóa mọi dấu vết của bạn, trả lại hiện trạng tự nhiên cho địa điểm.

Nên dựng trại ngay cạnh bờ sông không?

Không, bạn nên dựng trại cách nguồn nước ít nhất 60 mét để tránh nguy cơ lũ quét và không làm ô nhiễm nguồn nước.

Nguy hiểm lớn nhất khi chọn vị trí trên núi là gì?

Nguy hiểm lớn nhất là đá lở từ vách núi và cành cây khô mục rơi xuống, đặc biệt khi thời tiết có gió mạnh hoặc mưa lớn.

Xem thêm các mẫu lều và dụng cụ sinh tồn tại WeTrek.vn.