Dòng nước xiết, hay Rip Current, là một luồng nước hẹp di chuyển với tốc độ nhanh từ bờ ra khơi. Nó hình thành khi sóng đưa nước vào bờ liên tục. Lượng nước này tích tụ và tìm đường quay trở lại biển qua một con đường hẹp và sâu hơn dưới đáy cát. Dòng chảy này không kéo bạn chìm xuống đáy mà kéo bạn ra xa bờ.

Khi bơi ngoài trời tại các bãi biển ở Việt Nam, bạn cần nhận biết hiện tượng này. Các khu vực như biển Mỹ Khê (Đà Nẵng) hay Mũi Né (Phan Thiết) vào những ngày có sóng lớn thường có khả năng xuất hiện dòng nước xiết. Hiểu rõ về nó là kỹ năng an toàn cơ bản cho mọi người yêu thích bơi lội trong môi trường tự nhiên.

Quan sát mặt nước trước khi xuống bơi giúp bạn xác định các vùng nguy hiểm. Hãy tìm kiếm những dấu hiệu khác thường trên mặt biển. Các đặc điểm của một dòng nước xiết bao gồm:

• Một vùng nước có màu sẫm hơn so với xung quanh. Điều này cho thấy khu vực đó sâu hơn.
• Mặt nước tại một khu vực trông lặng hơn, ít sóng vỗ so với hai bên.
• Một dòng bọt nước, mảnh vỡ hoặc rong rêu trôi thẳng ra xa bờ.
• Sóng vỗ vào bờ không đều, có một khoảng trống giữa các con sóng.

Trước khi bơi ở một địa điểm hoang dã mới, bạn nên dành vài phút đứng trên cao để quan sát toàn cảnh bãi biển. Việc này giúp bạn phát hiện các dòng chảy tiềm ẩn và chọn được khu vực bơi an toàn hơn.

Nếu bạn không may bị cuốn vào một dòng nước xiết, việc giữ bình tĩnh là quan trọng nhất. Hoảng loạn và cố gắng bơi ngược dòng sẽ làm bạn nhanh chóng kiệt sức. Thay vào đó, hãy làm theo các bước sinh tồn đã được chứng minh hiệu quả.

Các bước thoát hiểm

• Giữ bình tĩnh và thở đều. Bạn cần giữ năng lượng cho cơ thể.
• Không bơi ngược dòng chảy để vào bờ. Đây là lỗi sai phổ biến và nguy hiểm nhất.
• Bơi song song với đường bờ biển. Bạn sẽ bơi ngang ra khỏi dòng chảy hẹp này.
• Khi cảm thấy không còn bị lực nước kéo ra xa, hãy bắt đầu bơi theo đường chéo hướng vào bờ.
• Nếu bạn quá mệt, hãy thả nổi cơ thể hoặc giơ tay ra hiệu để tìm kiếm sự giúp đỡ.

An toàn và bảo vệ môi trường là hai yếu tố song hành trong hoạt động bơi ngoài trời. Một kế hoạch tốt không chỉ bảo vệ bạn mà còn góp phần gìn giữ vẻ đẹp tự nhiên của các vùng nước.

Lên kế hoạch trước chuyến đi

• Kiểm tra dự báo thời tiết, thủy triều và tình trạng sóng biển trước khi đi bơi.
• Tìm hiểu thông tin về địa điểm bạn sắp đến. Ưu tiên những nơi có cảnh báo hoặc đội cứu hộ.
• Không bao giờ bơi một mình, đặc biệt ở những nơi hoang sơ. Luôn có người đi cùng để hỗ trợ nhau.
• Khởi động kỹ trước khi xuống nước và không bơi quá xa bờ nếu bạn không chắc chắn về sức của mình.

Nguyên tắc bảo vệ môi trường

• Mang rác của bạn về. Không để lại bất cứ thứ gì trên bãi biển hay trong nguồn nước.
• Tránh các khu vực sinh thái nhạy cảm. Khi bơi ở các vùng biển như Côn Đảo hay Phú Quốc, bạn cần tránh giẫm đạp hoặc tác động lên các rạn san hô.
• Sử dụng kem chống nắng thân thiện với môi trường (reef-safe). Các loại kem chống nắng hóa học thông thường có thể gây hại cho hệ sinh thái thủy sinh.
• Tôn trọng động vật hoang dã. Giữ khoảng cách an toàn và không làm phiền chúng.

Trang bị đúng và đủ giúp bạn tự tin và an toàn hơn khi bơi trong môi trường tự nhiên. Các món đồ này hỗ trợ bạn đối phó với những tình huống bất ngờ.

• Phao cứu sinh cá nhân hoặc phao bơi chuyên dụng cho bơi ngoài trời. Thiết bị này giúp bạn nổi và nghỉ ngơi khi cần.
• Kính bơi giúp bạn quan sát tốt hơn dưới nước, tránh các vật cản và sinh vật biển.
• Đồ bơi phù hợp với nhiệt độ nước. Một bộ đồ bơi giữ nhiệt (wetsuit) sẽ hữu ích khi bơi ở vùng nước lạnh.
• Túi khô (Dry Bag) để bảo vệ các vật dụng cá nhân như điện thoại, chìa khóa khỏi nước.

Dòng nước xiết có kéo người xuống đáy không?

Không, dòng nước xiết kéo bạn ra xa bờ theo phương ngang, không kéo chìm xuống đáy.

Làm gì nếu thấy người khác bị kẹt trong dòng nước xiết?

Đừng tự ý bơi ra cứu, hãy gọi cứu hộ hoặc ném phao cứu sinh cho họ và chỉ dẫn họ bơi song song với bờ.

Bơi song song với bờ bao xa thì an toàn?

Bạn chỉ cần bơi khoảng 20-30 mét là có thể thoát ra khỏi chiều rộng của hầu hết các dòng nước xiết.

Xem các loại phao bơi và đồ bảo hộ an toàn tại WeTrek.vn.