Dùng mồi nhử (Baiting) là một chiến thuật có chủ đích. Bạn đặt thức ăn, khoáng chất hoặc chất tạo mùi ở một vị trí chiến lược. Mục tiêu là để thu hút động vật hoang dã đến khu vực đó. Kỹ thuật này được áp dụng trong nhiều hoạt động ngoài trời, đặc biệt là săn bắn thể thao. Nó giúp tăng cơ hội tiếp cận mục tiêu hoặc quan sát hành vi của chúng ở khoảng cách gần hơn. Trong một số trường hợp, nó còn được dùng để quản lý và kiểm kê quần thể động vật trong một khu vực nhất định.

Hiệu quả của việc dùng mồi nhử phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Chúng bao gồm loại mồi, loài động vật mục tiêu, địa điểm và thời gian đặt mồi. Việc này đòi hỏi kiến thức về tập tính của loài vật bạn muốn thu hút. Bạn cần hiểu chúng ăn gì, di chuyển khi nào và ở đâu. Áp dụng đúng cách, mồi nhử trở thành một công cụ giá trị. Tuy nhiên, nó cũng đi kèm với các trách nhiệm về đạo đức và pháp lý.

Kỹ thuật dùng mồi nhử được áp dụng khác nhau tùy vào mục đích và hoạt động. Dưới đây là hai ứng dụng chính trong săn bắn thể thao và cưỡi ngựa.

Đây là lĩnh vực mà kỹ thuật dùng mồi nhử được áp dụng phổ biến nhất. Mục đích chính là tạo ra một điểm thu hút, nơi động vật sẽ thường xuyên lui tới.

Các loại mồi nhử thông dụng:

• Thức ăn: Ngô, lúa mì, yến mạch, các loại hạt và trái cây là lựa chọn hàng đầu. Chúng cung cấp nguồn năng lượng hấp dẫn các loài như hươu, nai, lợn rừng. Ví dụ, tại các khu vực săn bắn được cấp phép, người đi săn có thể rải ngô dọc theo một lối mòn quen thuộc của động vật.
• Khoáng chất và Muối: Các tảng liếm muối (salt licks) cung cấp khoáng chất cần thiết mà động vật khó tìm thấy trong tự nhiên. Chúng tạo ra một điểm đến cố định trong thời gian dài.
• Mùi hương: Các loại chất lỏng hoặc gel tạo mùi có thể mô phỏng mùi của thức ăn tự nhiên hoặc mùi đặc trưng của loài khác. Việc này kích thích sự tò mò của động vật mục tiêu.

Lợi ích của việc dùng mồi nhử trong săn bắn là giúp người đi săn có thể dự đoán được vị trí và thời gian xuất hiện của con vật. Điều này cho phép họ có sự chuẩn bị tốt hơn, lựa chọn vị trí ẩn nấp (blind) hoặc chòi quan sát (tree stand) phù hợp. Nó cũng giúp thực hiện những cú bắn chính xác hơn, đảm bảo tính nhân đạo và giảm thiểu rủi ro làm con vật bị thương. Bạn cần luôn kiểm tra các quy định của pháp luật tại khu vực săn bắn về việc dùng mồi nhử.

Trong hoạt động cưỡi ngựa, khái niệm "dùng mồi nhử" mang một ý nghĩa khác. Nó không dùng để săn bắt mà là một công cụ trong huấn luyện và quản lý ngựa, đặc biệt trong các chuyến đi dài ngày hoặc trên những vùng đất rộng lớn.

Các ứng dụng cụ thể:

• Huấn luyện và Dẫn dụ: Thức ăn ngon như táo, cà rốt hoặc bánh thưởng chuyên dụng được dùng làm "mồi" để khuyến khích ngựa thực hiện một hành động. Ví dụ, bạn có thể dùng một miếng táo để dụ ngựa vượt qua một con suối nhỏ mà nó đang do dự.
• Tạo điểm dừng chân an toàn: Trong các chuyến thám hiểm bằng ngựa kéo dài nhiều ngày, người cưỡi ngựa có thể thiết lập các trạm nghỉ chân. Tại đây, họ đặt sẵn các tảng liếm muối khoáng hoặc một ít cỏ khô chất lượng cao. Điều này giúp ngựa có động lực để di chuyển đến điểm nghỉ ngơi và dễ dàng tập hợp chúng lại.
• Quản lý trên đồng cỏ lớn: Tại các trang trại ngựa ở những nơi như Mộc Châu hay Đà Lạt, chủ trang trại có thể dùng các thùng đựng thức ăn bổ sung đặt ở gần chuồng. Việc này giúp lùa đàn ngựa quay về một cách tự nhiên vào cuối ngày mà không cần tốn nhiều công sức.

Kỹ thuật này trong cưỡi ngựa dựa trên nguyên tắc củng cố tích cực. Nó xây dựng mối quan hệ tin tưởng giữa người và ngựa, giúp việc quản lý và di chuyển trở nên dễ dàng và an toàn hơn.

Việc dùng mồi nhử đòi hỏi người thực hiện phải có trách nhiệm cao để đảm bảo an toàn và bảo vệ môi trường tự nhiên.

Tuân thủ quy định pháp luật: Săn bắn, bao gồm cả việc dùng mồi nhử, được quy định rất nghiêm ngặt ở Việt Nam và nhiều quốc gia. Bạn phải tìm hiểu và tuân thủ tuyệt đối các quy định của địa phương về các loài được phép săn, mùa săn, và phương pháp được phép sử dụng.

Tác động đến hệ sinh thái: Việc đặt mồi có thể làm thay đổi tập tính kiếm ăn tự nhiên của động vật. Nó cũng có thể vô tình thu hút các loài không mong muốn hoặc các loài săn mồi khác đến khu vực, gây mất cân bằng cục bộ. Hãy sử dụng mồi một cách có chừng mực và chỉ trong thời gian cần thiết.

An toàn cho các hoạt động khác: Đảm bảo rằng khu vực bạn đặt mồi được đánh dấu rõ ràng hoặc nằm ở vị trí hẻo lánh. Điều này tránh gây nguy hiểm cho những người đi bộ đường dài hoặc tham gia các hoạt động ngoài trời khác trong cùng khu vực.

Chọn loại mồi phù hợp: Không sử dụng các loại thức ăn đã qua chế biến cho người hoặc thức ăn bị mốc, hỏng. Chúng có thể gây hại cho sức khỏe của động vật hoang dã.

Dùng mồi nhử có hợp pháp ở Việt Nam không?

Tình trạng pháp lý phụ thuộc vào quy định cụ thể cho từng khu vực săn bắn và loài vật được cấp phép, bạn cần luôn kiểm tra luật địa phương.

Loại mồi nào hiệu quả nhất cho săn bắn?

Loại mồi hiệu quả nhất tùy thuộc vào loài mục tiêu và môi trường địa phương, trong đó ngô và tảng liếm muối là các lựa chọn phổ biến.

Có nên dùng mồi để huấn luyện ngựa không?

Có, việc dùng thức ăn thưởng làm mồi nhử là một kỹ thuật củng cố tích cực tiêu chuẩn trong huấn luyện ngựa.

Kỹ thuật dùng mồi nhử, khi được áp dụng đúng cách và có trách nhiệm, là một kỹ năng hữu ích cho các hoạt động ngoài trời chuyên sâu. Xem các sản phẩm hỗ trợ săn bắn và dã ngoại tại WeTrek.vn.