Phanh trên mặt lỏng (Loose-Surface Braking) là kỹ thuật giảm tốc độ trên địa hình không ổn định như sỏi, cát, bùn, giúp bạn duy trì kiểm soát và tránh trượt ngã.
Phanh trên mặt lỏng là kỹ thuật kiểm soát tốc độ khi xe đạp của bạn di chuyển trên các bề mặt không chắc chắn. Các bề mặt này bao gồm đường sỏi đá, cát, bùn đất, hoặc lá cây khô. Thay vì bóp chết phanh đột ngột, kỹ thuật này tập trung vào việc điều chỉnh lực phanh nhẹ nhàng và liên tục để bánh xe không bị khóa cứng, mất độ bám và trượt đi.
Khi bạn đạp xe khám phá cung đường đèo Hà Giang đầy sỏi nhỏ, băng qua con đường đất đỏ bazan ở Tây Nguyên sau cơn mưa, hay chinh phục những đồi cát ven biển ở Mũi Né, làm chủ kỹ thuật này là yếu tố quyết định sự an toàn và trải nghiệm của bạn.
Việc phanh đúng cách trên địa hình lỏng lẻo mang lại nhiều lợi ích trực tiếp cho hành trình của bạn.
Để thực hiện kỹ thuật này hiệu quả, bạn cần phối hợp nhịp nhàng giữa tư thế cơ thể và cách sử dụng phanh.
Tư thế của bạn ảnh hưởng lớn đến trọng tâm và độ bám của xe. Khi chuẩn bị phanh trên mặt lỏng, hãy hạ thấp người, khuỷu tay và đầu gối hơi chùng xuống. Dồn trọng lượng của bạn về phía sau, ra sau yên xe. Hành động này tăng độ bám cho bánh sau và giảm áp lực lên bánh trước, ngăn nó bị trượt khi phanh.
Sự khác biệt lớn nhất nằm ở cách bạn sử dụng phanh trước và phanh sau.
Một ví dụ thực tế: Khi bạn đổ dốc trên đường mòn Tà Năng - Phan Dũng, con đường có nhiều đoạn sỏi và đất khô. Bạn nên dồn trọng tâm về sau, dùng phanh sau để hãm tốc độ chính và chỉ mớm nhẹ phanh trước khi cần giảm tốc nhanh hơn.
Thiết bị đóng vai trò hỗ trợ quan trọng để bạn áp dụng kỹ thuật này thành công. Xe đạp leo núi (mountain bike) hoặc xe đạp địa hình (gravel bike) với hệ thống phanh đĩa thủy lực là lựa chọn tối ưu. Phanh đĩa, đặc biệt là phanh thủy lực, cho phép bạn điều chỉnh lực phanh một cách chính xác và nhẹ nhàng hơn so với phanh vành truyền thống.
Lốp xe cũng là yếu tố then chốt. Chọn loại lốp có gai sâu và phù hợp với địa hình bạn thường đi. Áp suất lốp hơi thấp một chút sẽ tăng diện tích tiếp xúc với mặt đường, cải thiện độ bám và giúp việc phanh trên mặt lỏng trở nên an toàn hơn.
Nên dùng phanh nào nhiều hơn trên đường sỏi đá?
Bạn nên ưu tiên dùng phanh sau để kiểm soát tốc độ chính và dùng phanh trước một cách hạn chế.
Làm sao để không bị trượt bánh trước khi phanh?
Bạn hãy dồn trọng tâm cơ thể về phía sau và bóp phanh trước một cách từ từ, nhẹ nhàng.
Lốp xe có ảnh hưởng đến phanh trên mặt lỏng không?
Có, lốp xe có gai sâu hơn cung cấp độ bám tốt hơn và cải thiện đáng kể khả năng kiểm soát phanh.
Làm chủ kỹ thuật phanh trên mặt lỏng giúp mọi chuyến phiêu lưu của bạn an toàn và trọn vẹn hơn. Xem các sản phẩm xe đạp địa hình và phụ kiện phù hợp tại WeTrek.vn.