Phạt quá hạn (Overstay Penalty) là khoản tiền phạt hoặc hình phạt bạn phải chịu khi ở lại một quốc gia quá thời gian visa hoặc giấy phép cư trú cho phép.

Phạt quá hạn là hình thức xử lý của cơ quan di trú đối với một cá nhân lưu trú tại một quốc gia lâu hơn thời gian được cấp phép trong thị thực (visa) hoặc giấy miễn thị thực. Đây là một hành vi vi phạm luật xuất nhập cảnh. Mọi quốc gia đều có quy định riêng về việc xử phạt này. Hình phạt không chỉ giới hạn ở tiền bạc mà còn có thể ảnh hưởng đến khả năng du lịch của bạn trong tương lai.

Khi bạn ở lại quá hạn, bạn sẽ đối mặt với một hoặc nhiều hình phạt sau đây tùy theo mức độ vi phạm và quy định của từng nước:

• Phạt tiền. Đây là hình phạt phổ biến nhất. Số tiền phạt thường được tính theo số ngày bạn ở lại quá hạn. Mức phạt tăng lên nếu thời gian quá hạn kéo dài.
• Trục xuất (Deportation). Với các trường hợp vi phạm nghiêm trọng hoặc ở lại quá lâu, bạn sẽ bị trục xuất khỏi quốc gia đó.
• Cấm nhập cảnh (Entry Ban). Sau khi bị phạt hoặc trục xuất, bạn có thể bị cấm quay trở lại quốc gia đó trong một khoảng thời gian nhất định, ví dụ như 1 năm, 5 năm, hoặc vĩnh viễn.
• Ghi vào hồ sơ xuất nhập cảnh. Vi phạm của bạn sẽ được ghi lại trong hệ thống. Điều này gây khó khăn khi bạn xin visa đến các quốc gia khác trong tương lai, đặc biệt là các nước phát triển như Mỹ, Canada, hoặc các nước châu Âu.

Để bạn dễ hình dung, dưới đây là hai kịch bản thường gặp liên quan đến việc ở lại quá hạn visa.

Ví dụ 1: Khách du lịch nước ngoài tại Việt Nam. Một du khách đến Việt Nam bằng miễn thị thực 45 ngày nhưng ở lại đến ngày thứ 50. Khi làm thủ tục xuất cảnh tại sân bay, nhân viên an ninh sẽ phát hiện vi phạm. Du khách sẽ được hướng dẫn đến văn phòng quản lý xuất nhập cảnh tại sân bay để nộp phạt. Mức phạt được tính dựa trên 5 ngày ở lại quá hạn. Sau khi hoàn thành việc nộp phạt, họ mới được phép xuất cảnh.

Ví dụ 2: Người Việt du lịch Thái Lan. Bạn được miễn visa 30 ngày khi đến Thái Lan. Vì một sự cố hủy chuyến bay, bạn phải ở lại thêm 2 ngày, tổng cộng là 32 ngày. Khi ra sân bay, bạn cần đến quầy của cơ quan di trú để trình bày lý do và nộp phạt cho 2 ngày quá hạn. Mức phạt ở Thái Lan là 500 Baht mỗi ngày. Sau khi nộp phạt, bạn có thể tiếp tục hành trình.

Việc ở lại quá hạn visa có thể xuất phát từ nhiều lý do, cả chủ quan và khách quan.

• Nhầm lẫn hoặc quên ngày hết hạn visa. Đây là lỗi phổ biến nhất, đặc biệt với các chuyến đi dài ngày.
• Sự cố bất khả kháng. Chuyến bay bị hủy, bạn gặp vấn đề sức khỏe hoặc tai nạn cần điều trị và không thể rời đi đúng hạn.
• Thủ tục gia hạn visa phức tạp. Bạn nộp đơn xin gia hạn visa nhưng không được chấp thuận hoặc kết quả trả về chậm trễ sau ngày hết hạn.
• Cố ý ở lại. Một số người cố tình ở lại để làm việc bất hợp pháp hoặc tìm kiếm cơ hội khác.

Để chuyến đi của bạn luôn suôn sẻ và tuân thủ pháp luật, hãy áp dụng các biện pháp phòng ngừa sau đây.

• Kiểm tra kỹ thông tin visa. Ngay khi nhận được visa hoặc dấu nhập cảnh, hãy kiểm tra ngày cấp và ngày hết hạn. Đảm bảo bạn hiểu rõ mình được phép ở lại bao lâu.
• Đặt lịch nhắc nhở. Sử dụng điện thoại hoặc lịch để ghi chú ngày bạn phải rời khỏi quốc gia đó, đặt nhắc nhở trước vài ngày hoặc một tuần.
• Lên kế hoạch gia hạn sớm. Nếu bạn có ý định ở lại lâu hơn, hãy tìm hiểu thủ tục gia hạn và nộp đơn trước ngày visa hết hạn ít nhất vài tuần.
• Chuẩn bị phương án dự phòng. Luôn có một kế hoạch B cho các tình huống khẩn cấp như chuyến bay bị hủy hoặc vấn đề sức khỏe.
• Lưu trữ giấy tờ cẩn thận. Chụp ảnh hoặc quét lại hộ chiếu, visa và các giấy tờ quan trọng, lưu trữ chúng trên email hoặc điện toán đám mây để dễ dàng truy cập khi cần.

Mức phạt quá hạn visa ở Việt Nam dao động từ 500.000 VNĐ đến hơn 16.000.000 VNĐ tùy thuộc vào số ngày bạn ở lại trái phép.

Việc bị phạt quá hạn sẽ tạo ra một hồ sơ nhập cư không tốt, gây khó khăn cho bạn khi xin visa đến các quốc gia khác trong tương lai.

Bạn nên chủ động liên hệ với Cục Quản lý Xuất nhập cảnh địa phương để trình báo và làm thủ tục nộp phạt trước khi ra sân bay.

Luôn kiểm tra kỹ các quy định về thị thực để đảm bảo một hành trình an toàn và trọn vẹn. Xem các mẫu balo du lịch bền bỉ tại WeTrek.vn.