Săn bằng súng trường (Rifle Hunting) là gì?

Săn bằng súng trường là một bộ môn thể thao ngoài trời. Người tham gia sử dụng súng trường, loại súng có nòng xoắn, để săn bắn các loài động vật được phép từ khoảng cách xa. Môn thể thao này không chỉ là việc bắn trúng mục tiêu. Nó còn là sự kết hợp của nhiều kỹ năng như theo dấu, ẩn mình, đọc địa hình và am hiểu về hệ sinh thái. Người săn bắn phải có kiến thức sâu rộng về con mồi, sự kiên nhẫn và kỷ luật thép để đảm bảo một cuộc săn an toàn, có đạo đức và hợp pháp. Tại các quốc gia cho phép, hoạt động này thường diễn ra trong các khu bảo tồn tư nhân hoặc khu vực săn bắn được chính phủ quy hoạch, góp phần vào việc quản lý và cân bằng quần thể động vật hoang dã.

Trang bị thiết yếu cho săn bằng súng trường

Thành công của một chuyến đi săn phụ thuộc rất nhiều vào việc chuẩn bị trang bị đầy đủ và phù hợp. Mỗi vật dụng đều có vai trò riêng, từ vũ khí chính cho đến những phụ kiện nhỏ nhất.

Chọn súng trường (Rifle) phù hợp

Việc lựa chọn súng trường là quyết định quan trọng nhất. Bạn cần xem xét loại đạn (caliber), cơ chế hoạt động (action) và trọng lượng súng. Các loại đạn phổ biến như .308 Winchester hay .270 Winchester phù hợp với nhiều loại thú săn cỡ trung bình. Cơ chế lên đạn bằng tay (bolt-action) được ưa chuộng vì độ tin cậy và chính xác cao. Một khẩu súng nhẹ giúp bạn di chuyển dễ dàng hơn trên địa hình đồi núi, trong khi súng nặng hơn sẽ giảm độ giật, giúp bắn ổn định hơn.

Ống ngắm (Scope) và quang học

Ống ngắm là thiết bị không thể thiếu để săn bắn ở khoảng cách xa. Một ống ngắm chất lượng cao giúp bạn xác định mục tiêu rõ ràng và ngắm bắn chính xác. Các thông số cần quan tâm bao gồm độ phóng đại (magnification) và đường kính vật kính (objective lens). Ví dụ, ống ngắm 3-9x40mm là lựa chọn linh hoạt cho nhiều tình huống. Ngoài ra, ống nhòm (binoculars) cũng rất cần thiết để quan sát và xác định con mồi từ xa mà không làm chúng hoảng sợ.

Đạn dược (Ammunition)

Lựa chọn loại đạn phù hợp với súng và loại con mồi là yếu tố quyết định. Bạn cần chọn đúng cỡ đạn (caliber) và loại đầu đạn (bullet type). Đầu đạn mềm (soft-point) hoặc đầu đạn có chóp polymer (polymer-tipped) thường được sử dụng để đảm bảo khả năng hạ gục con mồi nhanh chóng và nhân đạo. Luôn mang theo đủ đạn cho chuyến đi và bảo quản chúng ở nơi khô ráo, an toàn.

Trang phục và phụ kiện

Trang phục đi săn cần đáp ứng các tiêu chí về ngụy trang, thoải mái và bảo vệ. Quần áo có họa tiết rằn ri (camouflage) giúp bạn hòa mình vào môi trường tự nhiên. Chất liệu vải nên thoáng khí, chống thấm nước và không gây tiếng ồn khi di chuyển. Giày đi săn chuyên dụng (hunting boots) cần có độ bám tốt, hỗ trợ cổ chân và chống nước. Các phụ kiện khác bao gồm ba lô, dao đa năng, đèn pin và bộ sơ cứu y tế.

Các kỹ thuật cơ bản trong săn bằng súng trường

Để trở thành một thợ săn giỏi, bạn cần nắm vững các kỹ thuật nền tảng. Đây là những kỹ năng được rèn luyện qua nhiều giờ thực hành.

• Theo dấu và tiếp cận (Stalking): Đây là nghệ thuật di chuyển nhẹ nhàng, ẩn mình và tiếp cận con mồi mà không bị phát hiện. Kỹ năng này đòi hỏi bạn phải biết tận dụng địa hình, hướng gió và thảm thực vật để che giấu sự hiện diện của mình.
• Chọn vị trí bắn (Shooting Position): Một vị trí bắn ổn định là chìa khóa cho một phát bắn chính xác. Các tư thế phổ biến bao gồm nằm sấp (prone), ngồi (sitting), quỳ (kneeling). Tư thế nằm sấp mang lại sự ổn định cao nhất. Bạn có thể sử dụng gậy chống súng (bipod/tripod) hoặc các vật tự nhiên như đá, thân cây để làm điểm tựa.
• Kiểm soát hơi thở (Breath Control): Hơi thở ảnh hưởng trực tiếp đến độ ổn định của nòng súng. Kỹ thuật đúng là hít sâu, thở ra từ từ và giữ hơi thở tự nhiên ở khoảng nghỉ giữa hai nhịp thở ngay trước khi bóp cò.
• Kiểm soát cò súng (Trigger Control): Bóp cò phải là một hành động mượt mà, dứt khoát và thẳng về phía sau. Tránh giật cò đột ngột vì điều này sẽ làm lệch đường đạn. Tập trung vào việc tăng áp lực lên cò một cách đều đặn cho đến khi súng khai hỏa.

An toàn là ưu tiên hàng đầu

An toàn trong săn bắn là trách nhiệm tuyệt đối của mỗi cá nhân. Việc tuân thủ các quy tắc giúp bảo vệ bản thân và những người xung quanh.

• Luôn coi mọi khẩu súng như đã lên đạn.
• Không bao giờ chĩa nòng súng vào bất cứ thứ gì bạn không có ý định bắn.
• Luôn xác định rõ mục tiêu và những gì phía sau nó.
• Giữ ngón tay của bạn ngoài vành cò cho đến khi sẵn sàng bắn.
• Biết rõ cách hoạt động của súng và đạn bạn đang sử dụng.

Sự kết hợp giữa săn bắn và cưỡi ngựa (Horse Riding)

Trong nhiều nền văn hóa săn bắn truyền thống, cưỡi ngựa và săn bằng súng trường là hai kỹ năng bổ trợ cho nhau. Ngựa cung cấp một phương tiện di chuyển hiệu quả qua những địa hình rộng lớn, hiểm trở mà xe cộ không thể tiếp cận. Tại các trang trại hoặc khu vực săn bắn tư nhân ở những nơi như Mông Cổ hay một số vùng ở châu Mỹ, thợ săn thường dùng ngựa để đi tuần, theo dấu vết hoặc vận chuyển thiết bị và chiến lợi phẩm. Việc săn bắn trên lưng ngựa đòi hỏi kỹ năng đặc biệt. Người săn phải vừa điều khiển ngựa một cách thuần thục, vừa có khả năng bắn chính xác từ một vị trí không ổn định. Đây là đỉnh cao của sự phối hợp giữa người, ngựa và vũ khí.

Địa hình phù hợp cho hoạt động săn bắn thể thao

Các hoạt động săn bắn thể thao hợp pháp thường được tổ chức tại những khu vực được cấp phép và quản lý chặt chẽ. Địa hình lý tưởng tại Việt Nam cho các hoạt động mô phỏng hoặc huấn luyện bao gồm các vùng đồi núi trung du hoặc cao nguyên. Những nơi này có thảm thực vật đa dạng và địa hình phức tạp, tạo ra các tình huống thử thách kỹ năng ẩn mình và theo dấu. Các trường bắn thể thao chuyên nghiệp cung cấp môi trường an toàn để luyện tập các kỹ năng bắn súng trường ở nhiều khoảng cách và tư thế khác nhau, chuẩn bị cho các chuyến đi săn thực tế ở nước ngoài.

Câu hỏi thường gặp

Săn bằng súng trường có hợp pháp tại Việt Nam không?

Luật pháp Việt Nam quản lý rất nghiêm ngặt việc sở hữu và sử dụng súng, hoạt động săn bắn hoang dã bị cấm và chỉ được phép trong các khu vực được cấp phép đặc biệt hoặc trường bắn thể thao.

Khoảng cách bắn hiệu quả của súng trường là bao nhiêu?

Tùy thuộc vào loại súng, đạn và kỹ năng của xạ thủ, khoảng cách hiệu quả có thể từ 100 mét đến hơn 500 mét.

Tại sao cần phải có đạo đức trong săn bắn?

Săn bắn có đạo đức đảm bảo sự tôn trọng đối với động vật, sự an toàn cho mọi người và tính bền vững của hệ sinh thái.