Trượt trên cây cầu (Rail Slide) trong thể thao dưới nước là kỹ thuật điều khiển thuyền di chuyển song song và sát một chướng ngại vật tự nhiên.

Trong các môn thể thao dưới nước như chèo thuyền kayak, SUP hay packrafting, Trượt trên cây cầu (Rail Slide) không phải là một kỹ thuật trình diễn mạo hiểm. Đây là một kỹ năng điều khiển thuyền di chuyển một cách chính xác và có kiểm soát dọc theo một vật thể, hay còn gọi là “cây cầu” (rail). “Cây cầu” này có thể là một thân cây đổ ngang sông, một gờ đá, một dải san hô nông hoặc bờ kè nhân tạo.

Kỹ thuật này yêu cầu người chèo giữ cho thuyền chạy song song và duy trì một khoảng cách rất gần với chướng ngại vật mà không va chạm. Mục đích chính là để điều hướng qua các khu vực hẹp, tận dụng dòng chảy hoặc để tiếp cận một điểm cụ thể một cách an toàn và hiệu quả.

Việc thành thạo kỹ thuật này mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho người chèo thuyền, đặc biệt trong bối cảnh du lịch khám phá và bảo tồn thiên nhiên tại Việt Nam.

• Điều hướng chính xác: Giúp bạn di chuyển an toàn qua những đoạn sông hẹp, các con lạch nhỏ trong rừng ngập mặn, hoặc len lỏi qua các ghềnh đá phức tạp mà không bị mắc kẹt hay va đập.
• Tiếp cận tự nhiên: Cho phép bạn tiến gần đến bờ sông hoặc các hệ sinh thái ven bờ một cách nhẹ nhàng để quan sát động vật hoang dã mà không gây ra tiếng động lớn làm chúng hoảng sợ.
• An toàn trên sông: Bạn có thể dùng một thân cây lớn làm “rào chắn” tạm thời để che chắn thuyền khỏi dòng chảy mạnh, giúp bạn nghỉ ngơi hoặc chuẩn bị cho thử thách tiếp theo.
• Bảo vệ môi trường: Khi chèo thuyền gần các rạn san hô hoặc thảm thực vật thủy sinh nhạy cảm, kỹ thuật này giúp bạn di chuyển dọc theo rìa của chúng mà không trực tiếp tác động hay gây hư hại.

Thực hiện kỹ thuật này đòi hỏi sự kết hợp giữa việc đọc luồng nước, điều khiển mái chèo và giữ thăng bằng thuyền.

Bước 1: Tiếp cận chướng ngại vật

Bạn chèo thuyền tiến đến chướng ngại vật với tốc độ chậm và có kiểm soát. Hướng mũi thuyền gần như song song với chướng ngại vật. Đánh giá dòng chảy và các yếu tố xung quanh để chọn góc tiếp cận phù hợp.

Bước 2: Giữ thuyền song song

Khi thuyền đã ở vị trí song song, bạn sử dụng các động tác chèo tinh chỉnh để giữ khoảng cách. Các kỹ thuật chèo như quét ngang (draw stroke) để kéo thuyền lại gần hoặc đẩy ngang (pry stroke) để đẩy thuyền ra xa là rất hữu ích. Giữ thân người thả lỏng và mắt luôn quan sát cả phía trước và bên hông thuyền.

Bước 3: Di chuyển dọc theo chướng ngại vật

Bạn thực hiện các cú chèo ngắn và nhẹ nhàng về phía trước để thuyền trôi từ từ dọc theo “cây cầu”. Liên tục điều chỉnh bằng các cú quét và đẩy ngang để duy trì khoảng cách ổn định. Nếu có dòng chảy, bạn có thể tận dụng nó và chỉ cần dùng mái chèo như một bánh lái (rudder) để điều hướng.

Bước 4: Thoát ra an toàn

Khi đã qua hết chiều dài của chướng ngại vật, bạn dùng một cú chèo đẩy mạnh ở phía bên hông gần chướng ngại vật để hướng mũi thuyền ra xa và tiếp tục hành trình.

Kỹ thuật Trượt trên cây cầu (Rail Slide) được áp dụng rộng rãi trong các chuyến đi khám phá thiên nhiên Việt Nam.

• Rừng ngập mặn Cần Giờ: Người chèo kayak sử dụng kỹ thuật này để di chuyển dọc theo những bộ rễ đước chằng chịt, len lỏi vào các con rạch nhỏ để khám phá hệ sinh thái độc đáo.
• Vịnh Lan Hạ, Cát Bà: Khi chèo SUP, bạn có thể áp dụng kỹ thuật này để lướt dọc theo chân các núi đá vôi, tiến vào gần các hang động hoặc bãi biển nhỏ mà không va vào đá.
• Sông Nho Quế, Hà Giang: Trên các đoạn sông có cây cổ thụ đổ ngang, người chèo packraft có thể trượt thuyền dọc theo thân cây để vượt qua một cách an toàn thay vì phải tìm đường vòng.

Khi thực hiện kỹ thuật này, bạn cần ưu tiên an toàn và trách nhiệm với môi trường.

• An toàn cá nhân: Luôn mặc áo phao. Quan sát kỹ chướng ngại vật xem có cành cây nhọn hay vật sắc bén nào dưới nước không.
• Bảo vệ hệ sinh thái: Tuyệt đối không trượt thuyền trên các rạn san hô sống. Hành động này gây tổn thương nghiêm trọng cho san hô. Thay vào đó, bạn hãy giữ khoảng cách an toàn.
• Tôn trọng động vật hoang dã: Khi tiếp cận gần bờ để quan sát, hãy giữ im lặng và không làm phiền đến môi trường sống của các loài chim hay động vật khác.
• Nguyên tắc Không để lại dấu vết (Leave No Trace): Đảm bảo rằng việc di chuyển của bạn không làm xói mòn bờ sông, không gây hại cho thực vật thủy sinh, và không để lại bất kỳ rác thải nào.

Kỹ thuật Rail Slide có phù hợp cho người mới bắt đầu không?
Người mới bắt đầu có thể luyện tập kỹ thuật này ở vùng nước lặng và với các chướng ngại vật an toàn như một cây cầu phao.

Thuyền kayak hay SUP phù hợp hơn cho kỹ thuật này?
Cả hai loại thuyền đều phù hợp nhưng kayak thường ổn định và dễ kiểm soát hơn trong không gian hẹp.

Làm sao để tránh va chạm mạnh khi thực hiện Rail Slide?
Bạn cần di chuyển với tốc độ chậm, luôn giữ mái chèo trong nước để sẵn sàng điều chỉnh và giữ thăng bằng.

Xem các mẫu thuyền kayak và ván chèo đứng SUP tại WeTrek.vn.